“ถั่วงอกดิบ” ถาดใหญ่ที่วางอยู่บนโต๊ะอาหาร คงเป็นผักเคียงยอดฮิตที่หลายคนเผลอหยิบใส่จานกำโตๆ เพื่อเพิ่มความกรุบกรอบและความสดชื่นให้กับมื้ออาหารกันใช่ไหม แต่รู้หรือไม่ว่า ผักเคียงดูสะอาดตาอย่างถั่วงอกดิบนี้ กลับถูกจัดให้อยู่ในอันดับต้นๆ ของ “ผักเสี่ยงสูง” ที่แพทย์และผู้เชี่ยวชาญด้านอาหารต่างออกมาเตือนเป็นเสียงเดียวกันว่า “ไม่ควรทานดิบเด็ดขาด!”
ทำไมถั่วงอกดิบถึงอันตราย
1. แหล่งเพาะพันธุ์แบคทีเรียชั้นดี
สภาพแวดล้อมที่ใช้ในการเพาะถั่วงอก คือการอบอยู่ในที่มืด มีความชื้นสูง และอุณหภูมิอุ่นกำลังดี ซึ่งน่าเสียดายที่สภาพแวดล้อมแบบนี้ เป็น “สวรรค์ของการเจริญเติบโตของเชื้อแบคทีเรีย”
ซาลโมเนลลา (Salmonella): ตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดโรคอาหารเป็นพิษ ถ่ายท้อง ร้อนวูบวาบ และปวดเกร็งท้องรุนแรง
อีโคไล (E. coli): เชื้อที่ทำให้เกิดอาการท้องร่วงอย่างรุนแรง ลำไส้อักเสบ และอาจรุนแรงถึงขั้นถ่ายเป็นเลือด
ลิสทีเรีย (Listeria): เชื้อแบคทีเรียที่เป็นอันตรายอย่างมากต่อหญิงตั้งครรภ์และทารกในครรภ์
เนื่องจากเชื้อโรคเหล่านี้ชื่นชอบความชื้นและมักซ่อนตัวอยู่ตามโครงสร้างขั้วรากและหมวกถั่วงอก การล้างด้วยน้ำเปล่าธรรมดาจึงไม่สามารถกำจัดเชื้อออกได้หมด 100%
2. สารเคมีตกค้าง
สารไฟเตต : ในถั่วงอกดิบจะมีปริมาณสารไฟเตตสูง ซึ่งสารนี้มีฤทธิ์ยับยั้งการดูดซึมแร่ธาตุสำคัญในร่างกาย เช่น ธาตุเหล็ก แคลเซียม และซิงค์ (สังกะสี) ทำให้ร่างกายได้รับสารอาหารจากมื้อนั้นไม่เต็มที่
สารบลีชหรือสารฟอกขาว : แม่ค้าบางรายอาจใช้สารฟอกขาวเพื่อเร่งให้ถั่วงอกดูขาวอวบ น่าทาน และไม่อมดำ ซึ่งหากรับประทานสารนี้แบบดิบๆ สะสมในร่างกาย จะส่งผลให้เกิดอาการหายใจขัด ความดันโลหิตต่ำ และแสบร้อนในกระเพาะอาหาร
3. ย่อยยาก
ถั่วงอกดิบมีโครงสร้างเส้นใยอาหารบางชนิดที่สมองและน้ำย่อยของเราย่อยได้ยาก เมื่อตกถึงกระเพาะและลำไส้ จะเกิดกระบวนการหมักหมมโดยจุลินทรีย์ ทำให้เกิดอาการท้องอืด แน่นท้อง ท้องผูก หรือมีแก๊สในกระเพาะอาหารตามมาได้ง่าย
ใครบ้างห้ามกินถั่วงอกดิบเด็ดขาด
หญิงตั้งครรภ์: เพราะหากติดเชื้อลิสทีเรียหรือซาลโมเนลลา อาจเสี่ยงต่อการแท้งบุตรหรือติดเชื้อในกระแสเลือดได้
เด็กเล็ก และผู้สูงอายุ: ระบบภูมิคุ้มกันและระบบย่อยอาหารยังไม่แข็งแรงพอ
ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง: หรือผู้ที่กำลังรับประทานยากดภูมิคุ้มกัน เช่น ผู้ป่วยโรคไต ผู้ป่วยมะเร็ง
กินถั่วงอกดิบอย่างไรให้ปลอดภัย
ปรุงให้สุกด้วยความร้อนเสมอ: การนำถั่วงอกไปลวกในน้ำร้อนเดือด อย่างน้อย 1-2 นาที หรือนำไปผัดให้สุก ความร้อนจะช่วยทำลายเชื้อแบคทีเรียทั้งหมด และสลายสารไฟเตตให้ออกไปได้อย่างสิ้นเชิง
หากต้องการทานแบบกรอบ ให้ลวกสุกแล้วน็อกน้ำเย็น: วิธีนี้จะได้ทั้งความสด สะอาด ปลอดภัยจากเชื้อโรค และยังคงความกรอบอร่อยไว้ได้เหมือนเดิม
ตัดรากและล้างให้สะอาดหลายๆ น้ำ: หากจำเป็นต้องทำเมนูถั่วงอก ให้ตัดส่วนรากทิ้งแล้วแช่ด้วยน้ำผสมเบกกิ้งโซดา หรือน้ำส้มสายชูก่อนนำไปปรุงสุก
ทิ้งท้าย ครั้งหน้ายามไปสั่งก๋วยเตี๋ยวหรือขนมจีน อย่าลืมบอกแม่ค้าว่า “ขอถั่วงอกลวกสุก” เพื่อให้คุณเอ็นจอยกับมื้ออร่อยได้อย่างสบายใจ ไร้ความกังวล และสะดวกรวดเร็วที่สุดค